เชื่อไหมว่า “มะเร็งเต้านม” และ “มะเร็งปากมดลูก” คือสองมะเร็งอันดับต้นๆ ที่คุกคามชีวิตผู้หญิงไทยแบบใกล้ตัวสุดๆ ไม่ว่าเราจะอายุเท่าไหร่ จะโสด มีครอบครัว หรือยังไม่มีเพศสัมพันธ์ ก็มีโอกาสเสี่ยงได้ทั้งนั้นแต่ข่าวดีคือ… ทั้ง 2 โรคนี้ ป้องกันได้ ตรวจคัดกรองได้ และรักษาได้ถ้าเจอเร็ว!
วันนี้เลยอยากชวนทุกคนมารู้จักโรคร้ายพวกนี้ให้มากขึ้น พร้อมแชร์เทคนิคดูแลตัวเองแบบง่าย ๆ กันครับ
ไปยังหัวข้อที่คุณสนใจ
มะเร็งเต้านม vs มะเร็งปากมดลูก อะไรอันตรายกว่ากัน?
- มะเร็งเต้านม
เป็นมะเร็งที่พบมากที่สุดในผู้หญิงไทย แต่ถ้าตรวจเจอเร็วและรักษาไว โอกาสรอดชีวิตสูงมาก
➤ อัตราการเสียชีวิตจึง “น้อยกว่า” - มะเร็งปากมดลูก
ถึงจะเจอน้อยกว่า แต่ส่วนใหญ่มักตรวจพบเมื่อโรคลุกลามไปไกลแล้ว
➤ อัตราการเสียชีวิต “มากกว่า” เพราะรักษายากขึ้น
💡 สรุปง่ายๆ:
- มะเร็งเต้านม = เจอบ่อย แต่เสียชีวิตน้อยกว่า
- มะเร็งปากมดลูก = เจอน้อย แต่เสียชีวิตมากกว่า
อาการเตือนที่ไม่ควรมองข้าม
🩷 มะเร็งเต้านม
- คลำเจอก้อนผิดปกติในเต้านมหรือรักแร้
- รูปร่างเต้านมเปลี่ยนไป เช่น บุ๋มหรือบวม
- มีน้ำหรือเลือดไหลจากหัวนม
🩷 มะเร็งปากมดลูก
- ปวดท้องน้อยเรื้อรัง
- ประจำเดือนผิดปกติ
- เลือดออกหลังมีเพศสัมพันธ์
- ตกขาวมากผิดปกติ มีกลิ่น หรือมีเลือดปน
วิธีตรวจมะเร็งเต้านมด้วยตัวเอง
ควรตรวจเดือนละครั้ง หลังหมดประจำเดือนใหม่ๆ เพราะเต้านมจะไม่คัดตึง
มี 2 ขั้นตอนง่ายๆ:
- ดู – ยืนหน้ากระจก สังเกตเต้านมว่ามีความผิดปกติ เช่น ปูด บวม หรือบุ๋มหรือไม่
- คลำ – ใช้ 2-3 นิ้ว คลำจากหัวนม วนออกเป็นวงกลมตามเข็มนาฬิกา และคลำบริเวณรักแร้ด้วย
❗️ ถ้าคลำเจอก้อน หรือพบความผิดปกติ ควรรีบพบแพทย์เพื่อตรวจเพิ่มเติม เช่น อัลตราซาวด์หรือแมมโมแกรม
ทีนี้เรามาพูดคุยถึงมะเร็งปากมดลูกกันบ้างครับ…
มะเร็งปากมดลูก เกิดจากอะไร?
สาเหตุหลักกว่า 99% ของมะเร็งปากมดลูกเกิดจากเชื้อไวรัส HPV (Human Papillomavirus) ซึ่งติดต่อผ่านการมีเพศสัมพันธ์ ไม่ว่าจะเป็น
- หญิง-ชาย
- หญิง-หญิง
- ชาย-ชาย
- ใช้เซ็กส์ทอยร่วมกัน
และรู้ไหมว่า ผู้ชายก็เสี่ยงติดเชื้อ HPV ได้ และอาจเกิดมะเร็งที่อวัยวะเพศหรือทวารหนักได้เช่นกันครับ
คนโสด ไม่เคยมีเพศสัมพันธ์ ต้องตรวจมะเร็งปากมดลูกไหม?
ต้องตรวจครับ!
แม้ไม่เคยมีเพศสัมพันธ์ ก็ยังมีรายงานพบผู้ป่วยที่ไม่เคยมีเพศสัมพันธ์แต่เป็นมะเร็งปากมดลูกได้
ซึ่งอาจเกี่ยวกับปัจจัยอื่นๆ เช่น ระบบภูมิคุ้มกัน หรือสายพันธุ์ของเชื้อไวรัส HPV ที่ติดจากทางอื่น
ดังนั้น อย่าชะล่าใจเด็ดขาด!
วิธีป้องกันมะเร็งปากมดลูกง่ายๆ
- ฉีดวัคซีน HPV ป้องกันไวรัสได้สูงถึง 90%
(แนะนำตั้งแต่เด็กอายุ 9 ปีขึ้นไป หรือผู้ใหญ่ก็ยังฉีดได้) - ตรวจคัดกรองด้วยการ ตรวจ Pap Smear หรือ HPV DNA ทุก 3-5 ปี
- มีเพศสัมพันธ์อย่างปลอดภัย ใช้ถุงยางอนามัยเสมอ
- ไม่เปลี่ยนคู่นอนบ่อย
- หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่ เพราะลดภูมิคุ้มกันของร่างกาย
พฤติกรรมเสี่ยง
🩷 มะเร็งเต้านม
- โรคอ้วน
ไขมันส่วนเกินในร่างกายส่งผลให้ระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนสูงขึ้น ซึ่งฮอร์โมนนี้มีความเกี่ยวข้องกับการกระตุ้นเซลล์เต้านมและเพิ่มโอกาสเกิดมะเร็ง - ไม่ออกกำลังกาย
การไม่ขยับร่างกายทำให้ระบบเผาผลาญทำงานต่ำลง เสี่ยงต่อการสะสมไขมันและฮอร์โมนผิดปกติที่กระตุ้นเซลล์มะเร็ง - ไม่เคยให้นมบุตร
การให้นมบุตรช่วยลดช่วงเวลาที่ฮอร์โมนเอสโตรเจนสูง และช่วยขับเซลล์เต้านมเก่าที่อาจมีความผิดปกติออกไป จึงลดความเสี่ยงได้ - ดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ
แอลกอฮอล์เพิ่มระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนและสารพิษในร่างกาย ซึ่งเป็นปัจจัยกระตุ้นเซลล์มะเร็งเต้านม - รับประทานอาหารไขมันสูงหรืออาหารแปรรูปบ่อยๆ
ไขมันและสารปรุงแต่งบางชนิดในอาหารแปรรูปอาจทำให้เกิดการอักเสบเรื้อรังและส่งผลต่อฮอร์โมนที่เกี่ยวข้องกับมะเร็งเต้านม
🩷 มะเร็งปากมดลูก
- มีคู่นอนหลายคน หรือเปลี่ยนคู่นอนบ่อย
ยิ่งมีคู่นอนมาก โอกาสติดเชื้อ HPV ก็สูงขึ้น ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของมะเร็งปากมดลูก - ไม่ใช้ถุงยางอนามัยระหว่างมีเพศสัมพันธ์
เพิ่มโอกาสรับเชื้อ HPV หรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่นๆ ที่อาจเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งปากมดลูก - กินยาคุมกำเนิดต่อเนื่องเป็นเวลานาน
อาจทำให้เนื้อเยื่อปากมดลูกเปลี่ยนแปลงและไวต่อเชื้อ HPV มากขึ้น อีกทั้งพฤติกรรมที่ตามมากับการใช้ยาคุม เช่น ไม่ใช้ถุงยาง ก็ยิ่งเพิ่มความเสี่ยง - สูบบุหรี่
สารพิษจากบุหรี่ลดภูมิคุ้มกันของร่างกาย ทำให้กำจัดเชื้อ HPV ได้ยากขึ้น และเพิ่มความเสี่ยงเกิดมะเร็งในเซลล์ปากมดลูก - เริ่มมีเพศสัมพันธ์ตั้งแต่อายุน้อย
เนื้อเยื่อปากมดลูกยังไม่แข็งแรงเต็มที่ ทำให้ไวต่อการติดเชื้อ HPV และเปลี่ยนแปลงไปเป็นมะเร็งได้ง่ายกว่า - ไม่เคยตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก
การตรวจช่วยค้นหาเซลล์ผิดปกติแต่เนิ่นๆ ถ้าปล่อยไว้ไม่ตรวจจนถึงระยะลุกลาม อาจเสียโอกาสในการรักษาให้หายขาดได้
แล้วถ้ากลัวเขิน ไม่กล้าตรวจ ต้องทำไงดี?
คุณหมอบอกเลยว่า…
“อย่าเขินเลยครับ หมอจำไม่ได้จริงๆ เพราะตรวจคนไข้มาหลายเคสมาก”
การตรวจเต้านมหรือปากมดลูก เป็นการดูแลสุขภาพปกติแบบเดียวกับการตรวจฟัน ตรวจตา หรือเจาะเลือด
และถ้ายังไม่กล้าไปโรงพยาบาลจริงๆ ตอนนี้มี ชุดตรวจ HPV ด้วยตัวเอง ทำง่ายมาก เหมือนตรวจ ATK ส่งผลไปที่แล็บได้เลย
สรุปส่งท้าย
💡 มะเร็งเต้านมและมะเร็งปากมดลูกเกิดได้กับทุกคน
💡 ป้องกันได้ด้วยการดูแลสุขภาพ ตรวจคัดกรอง และฉีดวัคซีน
💡 อย่าอาย อย่าเขิน เริ่มตรวจตั้งแต่วันนี้ เพื่อสุขภาพดีในระยะยาว
“สุขภาพที่ดีเริ่มที่ตัวเราเองครับ อย่าปล่อยให้มะเร็งรอเราอยู่ รีบตรวจ รีบรักษา เพื่ออนาคตที่แข็งแรงของเราและคนที่เรารักนะครับ”
